Buradasınız

5-Sabit Diskler(Hard Disk)

SabitDisk

Verilerin kalıcı olarak depolanması amacı ile kullanılan manyetik kayıt ortamıdır. 3 farklı yapıda sabit disk vardır.(HDD, SSD, HHD) Yaygın sabit disk üreticilerinden Seagate, WesterDigital, Samsung, ve Maxtor sayılabilir.

1. HDD(Hard Disc Driver): Verileri bir eksen etrafında dönebilen manyetik disk üzerinde tutan yapıya sahiptirler. Sabit Disk, Hard Disk olarak da isimlendirilmektedir.  Yapısında elektronik ve elektrik bileşenlerin yanında mekanik bileşenler de vardır. Veri kurtarma kabiliyeti en iyi sabit disk modellerdir. 3.5” ve 2.5” boyutlarındadırlar.

2. SSD(Solid State Driver- Katı Hal Sürücüsü): Verileri SDRAM ve Flash hafıza yapılarında tutan sürücülerdir. Mekanik parçaları olmadığı için performansı daha iyi ve güç gereksinimi daha düşüktür. Veri kurtarma olanakları çok düşüktür. Mekanik yapıları olmadığı için sessiz çalışırlar. 2.5” boyutlarındadır.


3. HHD(Hybrid Hard Driver): SSD ve HDD karışımı melez yapıya sahiptirler. Flash hafıza içeren yüksek boyutta tampon belleğe sahiptirler. Böylece mekanik sisteme göre daha hızlı olan flash yapı kullanılarak disk erişimlerindeki bekleme süreleri azaltılır. HDD yapıdaki disklere çok benzerler.

Hard Disk Driver(Sabit Disk)

Manyetik yüzeye sahip genelde alüminyum veya seramik katkılı cam malzemeden oluşan disklere sahiptirler. Bu diskler sabit bir hızla döner. Okuma/yazma kafası dönen disk üzerindeki dosya sistemine göre hareket ederek verilen komutları icra etmeye çalışır. Manyetik yüzey eski disklerde demir oksit,  şimdiki disklerde ise kobalt denilen malzeme ile kaplanır. Veriler hızla dönen diskler üzerinde arkalı önlü olarak, dijital (0-1) formatta tutulmaktadır. Diskler plaka olarak da ifade edilir.

Plakalar dakikada 3.500 ile 15.000 devirle dönerler ve devir hızı RPM (revolution per minute-dakikada dönme sayısı) olarak ifade edilir. Devir sayısı ne kadar fazla olursa erişim süresi o kadar düşer ve diskin performansına doğrudan olumlu yönde etkiler. Tabi hızlanmanın da aşırı ısınma ve veri güvenliğinin azalması gibi dezavantajları da vardır.

Disk Bileşenleri

1. Disk Plakaları: Üzerinde manyetik ortam bulunan, dairesel biçimdeki metal veya seramik katkılı cam malzemeden yapılmış disklerdir. Her bir diskin iki yüzü de kullanılır. Her bir disk için iki adet okuma/yazma kafası(head) vardır.  İz ve sektör denilen veri bileşenleri plakalar üzerinde yer alır.

hdd disk plakaları               
       
2. Okuma/Yazma kafaları: Her disk plakasının iki tarafındaki kollar üzerinde okuma yazma kafaları bulunur. Bu kafalar  tüm  yüzeyleri  okuyabileceği  şekilde  küçük  bir  elektromıknatıstan  oluşup  diskin merkezinden  dış  yüzeyine  kadar  hareket  edebilir  ve  diskin  dönmesi  ile  okuma/yazma kafasının altında var olan veri okunur veya yenisi yazılır.
 
Bu disklerde okuma yazma kafası okuma işleminde manyetik işareti elektrik işaretine, yazma işleminde ise elektrik işareti manyetik işarete çevirerek okuma yazma yapardı. Bu kafanın sargılarının üzerinden geçen akımın yönüne göre oluşan farklı yönlerdeki manyetik alanın etkisi ile veriler disk üzerine yazılır. Veriler okunurken ise manyetik koruyucu içerinde yer alan GMR(Giant magnetoresistance) denilen sensor yardımıyla bitlerin manyetik durumu algılanır. GMR manyetik alanın durumuna göre direnci değişen bir algılayıcıdır.

3. Sektör:  256,  512Byte gibi büyüklüklere sahip ardışık veri depolama kümeleridir. Resimde B harfi ile gösterilmiştir.
4. İz(Track):  Verilerin kaydedilmesi amacıyla iç içe halkalar  şeklinde disk üzerinde oluşturulmuş veri kayıt bölümleridir. Bir iz üzerinde ardışık sektör parçaları yan yana dizilmişlerdir. Okuma yazma kafası bir iz üzerine konumlanarak istediği sektörleri okuyup yazabilir.
5. Kümeler(Cluster): Disk üzerinde varsayılan bir büyüklüktür. İşletim sisteminin disk yönetimi ile alakalıdır. Dosya ve dizinlerin yerleştirildiği en küçük disk alanına denir. Boyutu dosya sistemine göre değişir.
6. Silindir(Cylinder): Birden fazla disk tabakası için düşeyde aynı hizadaki tüm izleri içine alan silindir şeklindeki bölümdür. Okuma yazma kafaları hep birlikte hareket ederler. Bir okuma yazma kafası 4. iz üzerinde ise diğerleri de aynı iz üzerindedir. Okuma yazma kafasının konumunu değiştirmeden, okuma yazma yapabildiği tüm izler silindir yapıyı oluşturur. Eğer sabit disk tek bir disk tabakasından oluşsaydı silindir ve track aynı anlama gelecekti.

sector      

Disk Parametreleri

1. Disk Dönüş Hızı(RPM=Rotate Per Minute): Diskin dakikadaki dönüş hızını gösteren bir parametredir. Günümüzde 15.000, 10.000, 7200, 5400rpm değerlere sahip diskler bulunmaktadır.
2. Kapasite:  Depolayacağı veri miktarını gösterir. Günümüzde 750 GB, 1TB ve hatta 4TB kapasiteli diskler bulunmaktadır.
3. Konumlanma Süresi(Seek Time): Disk üzerinde okuma yazma kafasının, istenen adrese yazma veya okuma amaçlı ulaşmak için harcadığı süredir.

HDD Çeşitleri

Fiziksel olarak tüm HDD çeşitleri birbirine benzerler ve aynı boyutlardadır. Bunları birbirinden ayırt etmek için, güç ve veri kablo soketlerine bakılır. Bağlandıkları arayüz açısından farklılık gösterirler.

1. PATA(IDE): Parallel Advanced Technology Attachment açılımındadır. Paralel ileri teknoloji eklentisi anlamına gelmektedir. Bu kelime ATA, IDE, ATAPI olarak ta birçok yerde geçmektedir. Paralel olarak veri iletimine sahiptir. Sahip olunan arabirim CDROM, DVDROM ve HDD ler için de aynıdır. 40 ve 80 iletkenli kablo(ribbon kablo) ile anakarta bağlanır. 80 iletkenli kablo daha yüksek band genişliğine sahiptir.

ide pata veri(data) bağlantı kablosu

2. SATA(Serial ATA): Seri olarak veri alışverişi yapan yeni bir modeldir. Band genişliği daha fazla ve kablo boyutları uzun ve incedir.

sata bağlantı kablosu
 
3. SCSI(Small Computer System Interface):  Daha çok sunucularda kullanılan disklerdir. Disklerinin dönüş hızları ve performansları çok yüksektir. Bu yüzden fiyatları ev kullanımı için uygun değildir. SCSI arabirimi disklerin dışında birçok farklı donanım (tarayıcı, DVDROM…) ile de beraber çalışabilir. Seri ve paralel çalışan tipleri vardır. Band genişliği 640MB/s ye kadar çıkmıştır. 8-16 adet HDD yi birbirine bağlanabilir. Kablo iletken sayıları 68 veya 50 adettir.

scsi veri bağlantı kablosu

veri hızı karşılaştırma

Disklerin Montajı

IDE disklerin montajını yaparken önce Master/Slave ayarı gerekiyorsa yapılmalıdır.

Master/Slave Ayarı 

Diskler anakart üzerine kendilerine has data ve güç kablosu ile bağlanırlar. IDE HDD’ ler için, anakart üstündeki tek bir IDE sokete iki adet HDD bağlanabilir. Bu bağlantı  şekline paralel bağlantı denir. İkisi de birbirine paralel bağlandığı için birisi için gelen veri ve okuma yazma komutu, diğerine de gelecektir. Bu durumda gelen veriler ve komutlar hangi disk için olduğu anlaşılamaz. Bu kargaşayı önlemek için disklerden birisi birincil(master), diğeri ikincil(slave) olara ayarlanmalıdır.

master slave baglantısı
 
Bahsedildiği üzere SATA disklerde bu ayara gerek yoktur. Sonra sabit disk kasa içerisindeki yuvalara vida ile her iki taraftan sıkıca oynamayacak şekilde vidalanmalıdır.

kasa hardisk bağlantısı
Son olarak veri ve güç kabloları takılarak montaj tamamlanır.

Aşağıda PATA ve SATA sabit disklerine ait veri ve güç kablolarının bağlı olduğu resimler görülmektedir. PATA disklerde veri kablosunun bir kenarında kablo boyunca genelde kırmızı(aşağıda beyaz) renkte bir  şerit bulunur. Kablo disk üzerine bağlanırken, bu renkli şerit tarafı mutlaka güç kablolarına bakmalıdır.

Yorum ekle

Konuyla İlgili Yazılar

Flash Diskteki Gizli Dosyaları Gösterilmesi

Flash belleklerimizi belirli zamanlarda farklı bilgisayarlara taktığımız oluyor. Kendi bilgisayarımıza taktığımızda bir bakıyoruz virüs bulaşmış, virüs taraması... devamı...